Brandklassen en normen eenvoudig uitgelegd

Het korte antwoord: brandnormen beschrijven in een testbare code hoe een materiaal zich bij brand gedraagt. Voor bouwmaterialen en oppervlakken (zoals hout en riet) gelden de Europese brandklassen van EN 13501-1, van A1 (onbrandbaar) tot F (zeer brandbaar), vaak met toevoegingen voor rook en druppelvorming, bijvoorbeeld B-s1-d0. Voor textiel en decor wordt vaak verwezen naar textielnormen zoals EN ISO 6940/6941 of het Duitse DIN 4102 B1. Welke norm ú nodig heeft, bepaalt de vragende partij. Stuur de eis mee met uw aanvraag, dan sluiten wij de productkeuze en documentatie daarop aan.

Waarom bestaan die normen?

"Brandveilig" is geen meetbare uitspraak; "voldoet aan klasse B-s1-d0 volgens EN 13501-1" wel. Normen maken brandgedrag testbaar en vergelijkbaar: een laboratorium stelt een materiaal aan een gestandaardiseerde proef bloot en kent op basis daarvan een klasse toe. Gemeenten, brandweer, locaties en verzekeraars kunnen daardoor eisen stellen zonder ieder materiaal zelf te hoeven testen: zij vragen om de klasse, u toont het bijbehorende document.

De Europese brandklassen (EN 13501-1)

Voor bouwmaterialen en oppervlakken werkt Europa met één systeem. De hoofdklasse zegt hoeveel het materiaal bijdraagt aan een brand:

• A1 en A2: geen of nauwelijks bijdrage (onbrandbaar, denk aan steen en glas);
• B: zeer beperkte bijdrage, zeer moeilijk brandbaar;
• C: beperkte bijdrage;
• D: hoge bijdrage, goed brandbaar (onbehandeld hout zit doorgaans in deze buurt);
• E en F: zeer brandbaar of niet getest.

Daarachter staan vaak twee toevoegingen: de rookklasse (s1 weinig rook tot s3 veel rook) en de druppelklasse (d0 geen brandende druppels tot d2 veel druppels). Een eis als "wandafwerking minimaal B-s1-d0" betekent dus: zeer moeilijk brandbaar, weinig rook, geen brandende druppels. In de Nederlandse bouwregelgeving worden dit soort klassen gebruikt voor bijvoorbeeld vluchtroutes en ruimten waar veel mensen komen. Met de juiste brandvertragende behandeling of coating kan een brandbaar materiaal als hout aantoonbaar een betere klasse halen.

Normen voor textiel en decor

Textiel wordt anders getest dan bouwmateriaal: bij stof draait het om de vraag of hij vlam vat en hoe snel een vlam zich verspreidt. Daarvoor bestaan aparte normen:

• EN ISO 6940 en 6941: Europese testnormen voor de ontvlambaarheid en vlamverspreiding van textiel; hier wordt in Nederland vaak naar verwezen bij gordijnen en doeken.
• DIN 4102 B1: de Duitse classificatie voor "moeilijk ontvlambaar". In de theater-, evenementen- en beurswereld wordt internationaal opvallend vaak om "B1" gevraagd; veel podiumdoeken en decormaterialen worden op deze norm getest.
• Oudere Nederlandse normen zoals NEN 6065 en NEN 1101/1102 duiken nog regelmatig op in bestekken en eisen van locaties. Ze zijn grotendeels opgevolgd door de Europese normen, maar als een eis ernaar verwijst, moet de documentatie er wel op aansluiten.

Verwarrend? Dat is het ook, en dat is precies waarom u de eis het beste letterlijk aan ons doorgeeft. "B1" (Duits) en "klasse B" (Europees) klinken bijvoorbeeld hetzelfde, maar zijn verschillende normen met verschillende testen.

Wie vraagt welke norm?

• Gemeente en bouwregelgeving: bij vergunningen en verbouwingen doorgaans Europese brandklassen voor wanden, plafonds en afwerkingen.
• Brandweer en controlerende instanties: bij horeca, zalen en publieksruimten aantoonbaarheid van de inrichting, vaak met verwijzing naar een textielnorm of klasse.
• Theaters, beurzen en evenementenlocaties: veelal B1 of een vergelijkbare eis per doek, decor of aankleding, soms per event opnieuw aan te tonen.
• Verzekeraars: die vragen zelden een specifieke norm, maar wel een aantoonbare professionele behandeling met documentatie, bijvoorbeeld bij rieten daken.

Wat betekent dit praktisch voor u?

1. Vraag de eis op papier. Een mailtje van de locatie of de brief van de gemeente is genoeg; daarin staat welke norm of klasse wordt gevraagd.
2. Stuur de eis mee met uw aanvraag. Wij kiezen het product waarvan de testdocumentatie aansluit op de gevraagde norm, en leveren na uitvoering de bijbehorende documentatie.
3. Bewaar alles bij elkaar. De combinatie van het Certificaat van Behandeling en de productdocumentatie is wat u bij een controle laat zien.

Veelgestelde vragen

Is DIN 4102 B1 hetzelfde als Europese klasse B? Nee. B1 is een Duitse classificatie met eigen testen; klasse B hoort bij het Europese systeem van EN 13501-1. In de praktijk worden ze vaak door elkaar gebruikt, maar voor de documentatie maakt het uit welke er formeel wordt gevraagd. Geef de eis daarom letterlijk aan ons door.

Mijn materiaal heeft geen label of certificaat. Welke klasse heeft het dan? Zonder test of documentatie heeft een materiaal formeel geen klasse; er valt dan niets aan te tonen. De oplossing is een professionele behandeling met documentatie die op de gevraagde norm aansluit, of vervanging door materiaal dat met certificaat wordt geleverd.

Voldoet mijn materiaal na behandeling automatisch aan elke norm? Nee. De behandeling werkt binnen de voorwaarden van het gebruikte product en de bijbehorende testdocumentatie, en die is per norm en per materiaal verschillend. Daarom is de eis vooraf kennen zo belangrijk: dan behandelen we meteen richting het juiste document.

Heeft u een eis met een normcode ontvangen en wilt u weten wat er nodig is? Stuur de eis en foto's van het materiaal mee via de offertewizard; de digitale beoordeling is gratis en vrijblijvend.